Beroepsprofiel

Hydrograaf

Rollens

Hydrografen meten de mariene omgeving door middel van gespecialiseerde apparatuur en brengen deze in kaart. Zij verzamelen wetenschappelijke gegevens om de onderwatertopografie en morfologie van waterlichamen te onderzoeken.

Arbeidsmarkt
Tekort in Nederland en 6 andere landen
ELA/EURES 2025
Industrie
Energie en natuurlijke hulpbronnen
Onderwijs
Bachelorgraad
28%
Veerkracht Scoren · 2026 (Hoe hoger, hoe beter)
Bachelorgraad 66% AI-blootstelling · 2026
Arbeidsmarkt

Waar dit beroep gevraagd is

Gemelde tekorten en overschotten op de arbeidsmarkt, per jaar. Gepubliceerd voor beroepsgroepen, niet voor afzonderlijke functietitels.

De cijfers gelden voor Wetenschappers en ingenieurs — 274 beroepen inclusief dit beroep.

8 van 10 met tekort202529 van 30 groeien3.9Mvacatures tot 2035

Tekort: België, Bulgarije, Duitsland, Finland en nog 4.

Langstlopende tekort: België, 4 jaar.

Kies een gebied op de kaart om de cijfers te zien.

Over deze bron›

Bron: ELA/EURES, tekorten en overschotten op de arbeidsmarkt. De gegevens worden gepubliceerd op het niveau van de beroepsgroep en betreffen Europa. Edities verschillen in de opzet van de bijlage en in welke landen zijn opgenomen, dus een verschil tussen jaren betekent niet altijd dat de arbeidsmarkt is veranderd. Grijze landen zijn niet gemeld, en dat is iets anders dan in evenwicht zijn.

Wat deze woorden betekenen

De vier dingen waarover dit onderdeel rapporteert

Gemelde vraag
Gemelde vraag geeft aan of werkgevers melden dat zij mensen nodig hebben voor dit beroep — een beoordeling die door een nationale of Europese instantie is gepubliceerd, geen telling.
Welke kant het op gaat
Welke kant het op gaat laat zien in welke richting de werkgelegenheid in dit beroep zich de komende jaren naar verwachting ontwikkelt, volgens een officiële prognose.
Vacatures
Vacatures geven bij benadering aan hoeveel vacatures ontstaan — door groei en doordat mensen het beroep verlaten.
Gebruikelijke beloning
Gebruikelijke beloning is wat mensen in dit beroep gewoonlijk verdienen op plaatsen waarvoor de bron dit publiceert. Een leeg veld betekent niet dat het werk onbetaald is; het betekent dat niemand dit voor die plaats publiceert.

Een maatstaf wordt weggelaten wanneer niemand die voor die plaats publiceert, in plaats van hem als nul weer te geven.

Welke kant de markt voor u op gaat

In uw voordeel
Meer openstaande plekken dan zoekenden — werkgevers concurreren om kandidaten.
In evenwicht
Openstaande plekken en zoekenden houden elkaar ongeveer in evenwicht.
Veel concurrentie
Meer zoekenden dan openstaande plekken — houd rekening met concurrentie.
Tegenstrijdige signalen
De bronnen spreken elkaar tegen, of dezelfde beroepsgroep kent in het ene deel een tekort en in het andere een overschot.

Elke bron leidt tot één van deze vier uitkomsten: In uw voordeel, In evenwicht, Veel concurrentie of Tegenstrijdige signalen. Zo is er één vaste woordenschat om te leren. Wat verschilt, is het bewijs erachter, dat onder elke uitkomst staat: een gemeten verhouding tussen het aantal Vacatures en werkzoekenden, of een beoordeling die door een nationale instantie is gepubliceerd.

Hoe dit beroep zich verhoudt tot andere beroepen in hetzelfde land

Sterk
Tot de sterkste in that country
Goed
Sterker dan de meeste beroepen in that country
Gemengd
Ongeveer gemiddeld voor that country
Zwak
Zwakker dan de meeste beroepen in that country

Dit is een rang binnen één land, geen score die u over grenzen kunt meenemen — de registers achter twee landen tellen verschillende mensen, dus hetzelfde getal betekent in elk land iets anders. Daarom kan een beroep ook tot de groep Sterk in een land behoren en toch als Veel concurrentie worden weergegeven: het loopt voorop in een markt die over het geheel genomen veel concurrentie kent.

Waar deze gegevens vandaan komen

Elk cijfer wordt gepubliceerd door een nationaal statistiekbureau, een openbare dienst voor arbeidsbemiddeling of een Europese instantie, en op elke kaart staan de bron en de periode waarop de gegevens betrekking hebben. Sommige plaatsen worden maandelijks geteld, andere één of twee keer per jaar beoordeeld. Daardoor kunnen twee plaatsen op dezelfde kaart verschillende momenten beschrijven — de datum wordt altijd vermeld.

Dit alles voorspelt niet hoe groot de kansen van één persoon zijn. Het beschrijft een markt.

Gemelde vraag · Gebruikelijke beloning · Welke kant het op gaat (Nederland, België, Duitsland, Luxemburg, Denemarken, Zweden)
Gemelde vraag · Gebruikelijke beloning · Welke kant het op gaat
Gemelde vraag Gebruikelijke beloning Welke kant het op gaat
Nederland Tekort gemeld ELA/EURES 2025 * — +28,8% 2023–2035 · Cedefop 2026 *
België Tekort gemeld ELA/EURES 2025 * — +11% 2023–2035 · Cedefop 2026 *
Duitsland Tekort gemeld ELA/EURES 2025 * — +2,6% 2023–2035 · Cedefop 2026 *
Luxemburg Tekort gemeld ELA/EURES 2025 * — +34,7% 2023–2035 · Cedefop 2026 *
Denemarken Tekort gemeld ELA/EURES 2024 * — +24,2% 2023–2035 · Cedefop 2026 *
Zweden Tekort gemeld ELA/EURES 2024 * SEK 590.400 2025 +24,7% 2023–2035 · Cedefop 2026 *

* Gepubliceerd voor beroepsgroepen, niet voor afzonderlijke functietitels.

Source: Statistics Sweden (SCB) and the National Mediation Office, CC0; annualised as 12 x monthly

Begeleidt u studenten, cliënten of werknemers? Gebruik deze beroepsgegevens in uw organisatie.

NexFuture™

Toekomstperspectief voor hydrograaf

The outlook for hydrograaf reflects a balanced mix of automation exposure and durable, human-led work.

Hoe worden deze scores berekend?

De Veerkrachtindex (0–100) schat hoe structureel beschermd dit beroep is tegen automatisering en AI-verstoring, op basis van taakanalyse. Hogere scores betekenen meer taken die menselijk oordeel vereisen. AI-blootstelling toont het geschatte percentage taakmuren dat door huidige AI-mogelijkheden kan worden beïnvloed. Dit zijn op modellen gebaseerde structurele indicatoren, geen voorspellingen over individuele baanzekerheid.

Speel de toekomst
Hoe kan hydrograaf veranderen naarmate de adoptie van AI toeneemt?

Verschillende taakgebieden kunnen verschuiven naar AI-ondersteunde workflows, waardoor omscholing belangrijker wordt.

Een significante transformatie op taakniveau wordt geschat over 10 jaar (rond 2036) onder het geselecteerde „Verwacht“-scenario.
~25%
Veerkracht
Automatiseringsrisico
EXP~70%
Menselijke voorsprong
MOAT~25%

Illustratief scenario op basis van automatiseerbaarheid van taken — geen voorspelling. Waarden worden afgerond naarmate je verder vooruitkijkt.

2026
2032
2041
AI-adoptiesnelheid:

Modelgebaseerde schatting. Gebruik het als planningssignaal, niet als garantie.

Hoe AI deze rol kan veranderen

Deterministische, op modellen gebaseerde interpretatie van huidige rolsignalen – geen garantie voor vervanging.

28% Eigendom van mensen

Wat hangt nog steeds van mensen af

De meeste taken hier zijn AI-ondersteund in plaats van puur mensgestuurd.

Het menselijk voordeel Om voorop te blijven in deze rol, concentreer je op bathymetrie en cartografie. Deze mensgerichte vaardigheden zijn voor AI het moeilijkst om in de komende 20 jaar te repliceren.
28% Assisteren

Waar AI een co-piloot kan worden

  • berekeningen van onderzoeken vergelijken
  • onderwateronderzoek uitvoeren
  • elektronische instrumenten kalibreren
66% Automatiseer

Taken die het meest worden blootgesteld aan automatisering

  • kaartgegevens verzamelen
  • onderzoeksgegevens registreren
  • verslag van landmeting voorbereiden
Gedetailleerde analyse

Vitale functies & AI-vectoren

AI-blootstellingsvectoren

0-100%
AI / machinaal leren 28%

Blootstelling aan AI-ondersteunde analyse, patroonherkenning en voorspellende modelleringstaken

Robotische en fysieke automatisering 4%

Blootstelling aan fysieke automatisering, robotica en sensorgestuurde taakverplaatsing

Generatieve AI 2%

Blootstelling aan inhoudgeneratie, creatieve vergroting en tools voor grote taalmodellen

Cognitieve software 0%

Blootstelling aan werkstroomautomatisering, beslissingsondersteunende software en procesdigitalisering

Technische details
Methodologie: NexFuture v3.0 Bronnen: O*NET® 30.3, ESCO v1.2.1 Bijgewerkt: okt 2026

NexFuture v3.0 schat blootstelling aan automatisering rechtstreeks uit de essentiële ESCO-vaardigheidsgroepen, gewogen naar vaardigheidsmassa en gekalibreerd op expertankers. Scores zijn probabilistische schattingen, geen garanties. Zie het NexFuture-methodologie-whitepaper voor volledige details.

Meet de blootstelling aan automatisering. Het meet niet het salaris, de vraag of hoeveel banen er bij u in de buurt zijn.

Een dag uit het leven

Wat mensen in deze rol meestal doen

Energie en natuurlijke hulpbronnen

Dag uit het leven

Een typische dag als hydrograaf

09
09:00 · Ochtend
berekeningen van onderzoeken vergelijken
De nauwkeurigheid van gegevens bepalen door berekeningen te vergelijken met toepasselijke normen.
10
10:30 · Halverwege de ochtend
landmeetapparatuur bedienen
Bedienen en afstellen van meetinstrumenten zoals theodolieten en prisma's en andere elektronische afstandsmeetinstrumenten.
12
12:00 · Middag
onderwateronderzoek uitvoeren
Onderwateronderzoeken uitvoeren om de topografie en de morfologie van de waterlichamen te meten en in kaart te brengen ter ondersteuning van de planning van aquacultuurprojecten, de bouw van mariene constructies en de exploratie van natuurlijke hulpbronnen.
14
14:00 · Middag
onderzoeksactiviteiten documenteren
Alle vereiste administratieve, operationele en technische documenten in verband met een enquête voltooien en indienen.
15
15:30 · Laat in de middag
onderzoeksgegevens registreren
Beschrijvende gegevens verzamelen en verwerken aan de hand van documenten zoals schetsen, tekeningen en nota’s.
17
17:00 · Afronding
elektronische instrumenten kalibreren
De betrouwbaarheid van een elektronisch instrument corrigeren door de output te meten en de resultaten te vergelijken met de gegevens van een referentieapparaat of een reeks gestandaardiseerde resultaten. Dit moet regelmatig gedaan worden door de fabrikant en met behulp van kalibreerapparatuur.

De taakvolgorde is illustratief. Individuele dagen variëren.

Vaardigheden en kennis

Wat u nodig hebt voor dit werk

De vaardigheden, kennis en tools waar deze rol om vraagt — en de kenmerken en beloningen die ermee gepaard gaan.

Essentiële vaardigheden
onderhouden van operationele gegevens
  • onderzoeksgegevens registreren

    Beschrijvende gegevens verzamelen en verwerken aan de hand van documenten zoals schetsen, tekeningen en nota’s.

  • verslag van landmeting voorbereiden

    Een onderzoeksrapport opstellen met informatie over de grenzen van de eigendom, de hoogte en diepte van het terrein, enz.

gebruikmaken van precisiemeetinstrumenten
  • landmeetapparatuur bedienen

    Bedienen en afstellen van meetinstrumenten zoals theodolieten en prisma's en andere elektronische afstandsmeetinstrumenten.

  • landmeetapparatuur afstellen

    Ervoor zorgen dat de meting nauwkeurig is door de landmeetapparatuur af te stellen.

analyseren van wetenschappelijk en medische gegevens
  • berekeningen van onderzoeken vergelijken

    De nauwkeurigheid van gegevens bepalen door berekeningen te vergelijken met toepasselijke normen.

verzamelen van informatie uit fysieke en elektronische bronnen
  • kaartgegevens verzamelen

    Kaartmateriaal en -gegevens verzamelen en bewaren.

documenteren van technische ontwerpen, procedures, problemen en werkzaamheden
  • onderzoeksactiviteiten documenteren

    Alle vereiste administratieve, operationele en technische documenten in verband met een enquête voltooien en indienen.

uitvoeren van berekeningen
  • onderzoeksberekeningen uitvoeren

    Uitvoeren van berekeningen en het verzamelen van technische gegevens voor het bepalen van grondkrommingscorrecties, aanpassingen en aansluitingen op het traject, niveau runs, azimuts, plaatsen van markeringen, enz.

onderhouden van elektrische, elektronische en precisieapparatuur
  • elektronische instrumenten kalibreren

    De betrouwbaarheid van een elektronisch instrument corrigeren door de output te meten en de resultaten te vergelijken met de gegevens van een referentieapparaat of een reeks gestandaardiseerde resultaten. Dit moet regelmatig gedaan worden door de fabrikant en met behulp van kalibreerapparatuur.

beoordelen van grond en onroerend goed
  • onderwateronderzoek uitvoeren

    Onderwateronderzoeken uitvoeren om de topografie en de morfologie van de waterlichamen te meten en in kaart te brengen ter ondersteuning van de planning van aquacultuurprojecten, de bouw van mariene constructies en de exploratie van natuurlijke hulpbronnen.

Kennisgebieden & Software en technologieën
Kennisgebieden
  • bathymetrie

    De wetenschappelijke discipline die onderwatertopografie bestudeert.

  • cartografie

    De studie van de interpretatie van de inhoud van kaarten, de metingen en de technische specificaties.

  • hydrografie

    De wetenschappelijke discipline die de fysieke kenmerken van waterlichamen zoals oceanen, meren en rivieren bestudeert en meet. Zij bestudeert de huidige situatie voor navigatiedoeleinden en voorspelt verandering in de tijd.

  • hydrologie

    De studie van het water wat betreft de beschikbaarheid en de beweging van water en de invloed van menselijke activiteiten op de watercyclus.

  • inspectiemethoden

    De fundamentele beginselen en procedures van landmeetkunde toegepast op de civiele techniek, inclusief teledetectiemethoden, en de bijbehorende apparatuur.

  • topografie

    Grafische weergave van de oppervlakte van een plaats of regio op een kaart waarop hun relatieve posities en hoogten zijn aangegeven.

  • geografische informatiesystemen

    De instrumenten voor geografische kartering en plaatsbepaling, waaronder GPS (wereldwijd plaatsbepalingssysteem), GIS (geografische informatiesystemen) en teledetectie.

Sectoroverschrijdende vaardigheden
  • geodesie
  • geomatica
  • landmeting
  • wiskunde
  • geografie
Software en technologieën
ESRI ArcGIS softwareBentley MicroStationAutodesk AutoCAD Civil 3DGeographic information system GIS softwareInternet browser softwareGeographic information system GIS systemsESRI ArcViewGlobal positioning system GPS softwareComputer aided design and drafting software CADDGeomechanical design analysis GDA softwareTrimble TerramodelCarlson SurvCADDData logging softwareBentley GeoPak BridgeSurvey softwareBentley Systems InRoads SuiteSurface modeling softwareCarlson SurveyMicroSurveyCADMicroSurvey FieldGeniusTrimble HYDROproAutodesk AutoCAD Land DesktopCadcorp desktop GISCarlson SurvCECE SURVEYOR IIICloudWorksCMT Incorporated CogoCADCrones & Associations Project Tracker ProCycloneData transfer softwareDrafting softwareGeocomp Systems GeoNavGeodetic softwareHYPACK HYSWEEPHYPACK MAXNOAA Shoreline Data ExplorerPC-Mapper softwareProject analysis and costing softwareProject data integration softwareSharetech Tabs Plus
Belangrijkste eigenschappen die je nodig hebt
Prestaties/Inspanning Diversiteit Prestaties Leiderschap Samenwerking Zorg voor anderen Sociale oriëntatie Zelfbeheersing Stresstolerantie Aanpassingsvermogen/Flexibiliteit Betrouwbaarheid Erkenning Integriteit Onafhankelijkheid Innovatie Analytisch denken
Belangrijke beloningen die u kunt verwachten
PrestatiesWerkomstandigh…ErkenningRelatiesOndersteuningOnafhankelijkh…
Hoe in aanmerking te komen

Hydrograaf: hoe u zich kunt kwalificeren en waar u kunt studeren

Wat er doorgaans nodig is om in aanmerking te komen: opleidingsniveau, waar het een gereglementeerd beroep is en waar je moet studeren.

Typisch opleidingsniveau

Bachelorgraad

Waar te studeren

1.258 opleidingen in 30 landen leren de kernvaardigheden die nodig zijn voor dit beroep. Plus 46 korte cursussen die elk één vaardigheid aanleren.

Enkele voorbeelden, gegeven in de taal van deze pagina:

Diploma

Ocean Technology

Stichting NHL Stenden Hogeschool · Nederland

EQF 6 Aangegeven route naar dit beroep Bron 1
Beroepsopleiding

Vakexpert Geo, data & design

Lentiz | MBO LIFE College · Nederland

EQF 4 Bron 1
Diploma Master of Science in de geografie en de geomatica

Universiteit Gent · België

EQF 7 Bron 2
Beroepsopleiding

Middenkaderfunctionaris landmeetkunde

Koning Willem I College · Nederland

EQF 4 Bron 1
Diploma

Schakelopleiding Master Geomatics

Technische Universiteit Delft · Nederland

EQF 6 Bron 1
Bronnen
  1. 1. Bron: DUO open onderwijsdata
  2. 2. Source: Hogeronderwijsregister, Flemish government (hogeronderwijsregister.be). Flemish Community of Belgium only.
Carrièrevoortgang

Groeipaden & vergelijkbare rollen

Verken typische carrièrepaden, aangrenzende vaardigheden en vergelijkbare rollen om uw volgende overstap te plannen.

Voor organisaties

De gegevens op deze pagina, ingezet voor uw studenten, cliënten en medewerkers.

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen

Welke opleiding is vereist om hydrograaf te worden?
Er is geen specifieke HBO- of universitaire opleiding die direct tot hydrograaf leidt. Echter, een achtergrond in een technische richting, zoals geomatica, civiele techniek, of een nautische opleiding is sterk aan te raden. Vaak is aanvullende training en certificering via brancheorganisaties vereist.
Waar werken hydrografen meestal?
Hydrografen werken voornamelijk in loondienst bij bedrijven die gespecialiseerd zijn in hydrografisch onderzoek en cartografie. Denk aan bedrijven die kaarten maken voor de scheepvaart, of die werken uitvoeren voor overheden, zoals Rijkswaterstaat, of voor de offshore-industrie.
Is het werk als hydrograaf fysiek zwaar?
Ja, het werk kan fysiek zwaar zijn. Je werkt vaak op schepen, in weer en wind, en moet in staat zijn om apparatuur te bedienen en te onderhouden. Ook langdurig zitten en werken met computers is onderdeel van de dagelijkse routine.
Hydrograaf — wat verdien je ermee in de Verenigde Staten?
72.740 dollar per jaar als mediaan, per 2025-05. De medianen van de staten lopen van 44.870 tot 105.330 dollar. Bron: US Bureau of Labor Statistics. Het cijfer geldt voor de Verenigde Staten en is geen prognose voor Europa.

Bronnen: ESCO O*NET ELA/EURES Cedefop BLS Gegevens bijgewerkt op 3 oktober 2026 Over onze gegevens